yeddi

yeddi
1. say. Altıdan sonra gələn ədədin adı –
7. Yeddidən üç çıxmaq. // Miqdarı yeddi. Yeddi manat. Yeddi nəfər. Yeddi gün. – Dağda yol-iz yaxşıdır; Hər yan nərgiz, yaxşıdır; Yeddi fərsiz oğuldan; Bir fərli qız yaxşıdır. (Bayatı). Bir neçə il bundan əqdəm Danabaş kəndində bir uşaq məktəbə gedən gününün sabahısı uşağın atasının yeddi qoyunu bir gecənin içində çərləyib ölür. C. M..
2. is. Yeddisi şəklində – ölən şəxsin ölümünün yeddinci günü və həmin gün verilən ehsan. Bu gün mərhumun yeddisidir. Ölünün yeddisini vermək. – Mirzə rayona çatanda anasının yeddisini vermişdilər, day başsağlığına gəlib-gedən də yox idi. İ. Ş..
◊ Yeddi arxa – əcdad, əsil-nəsəb. <Məşədi Əhməd:> Ax, a zalım oğlu! Əlbət bir də müsavat hökuməti geri qayıdar, sənin yeddi arxa dönənlərinə od vuracağam. Ə. H.. Yeddi qapı qonşu – uzaq qonşu. Hələ olur ki, qızlar da gətirir. Yeddi qapı qonşuları bədxab eləyir. M. C.. Yeddi qıfıl (möhür) altında olmaq (saxlanmaq) – bərk-bərk gizlədilmək, bərk yerdə saxlanılmaq, tamamilə naməlum olmaq, heç kəsə məlum və bəlli olmamaq. Yeddi dərədən su gətirmək – çaşdırmaq, bir işi və ya məsələni daha da qaranlıqlaşdırmaq. Yeddi iqlim – dünya, aləm. Eşitsəm gəlirsən, uçaram, inan; Pənbə buludlarla qucaqlaşaram; Açaram köksümü yeddi iqlimə. X. Rza. Yeddi göydə bir ulduzu olmamaq – heç bir arxası, güvənəcəyi, adamı olmamaq. Yeddisindən yetmişinə qədər – yeddi yaşlı uşaqlardan tutmuş yetmiş yaşlı qocalaradək; hamı. S. Vurğunu Azərbaycanda yeddisindən yetmişinə qədər hamı tanıyır. Bir dərədə yeddi yetim ilə qalmaq – köməksiz, kimsəsiz olmaq. Bir dərədə yeddi yetim ilə ac və susuz qalmamışıq ki! Bizim dövlətimiz dağılan və qurtaran dövlət deyil. İ. M.. yeddi-yeddi zərf Hər dəfəsində, hər sırada və s. yeddi olaraq. Yeddi-yeddi sıralanmaq. Yeddi-yeddi ayırmaq. Nümayişçilər yeddiyeddi gəlib keçdilər.

Azərbaycan dilinin izahlı lüğəti. 2009.

Игры ⚽ Нужен реферат?

Look at other dictionaries:

  • səb’(ə) — ə. yeddi …   Klassik Azərbaycan ədəbiyyatında islənən ərəb və fars sözləri lüğəti

  • həftə — ə. yeddi günlük vaxt ölçüsü …   Klassik Azərbaycan ədəbiyyatında islənən ərəb və fars sözləri lüğəti

  • səb’ülməsani — ə. «yeddi ayə» Fatihə surəsi …   Klassik Azərbaycan ədəbiyyatında islənən ərəb və fars sözləri lüğəti

  • yeddinci — «Yeddi»dən sıra sayı. Yeddinci sıra. Yeddinci nömrə. Həftənin yeddinci günü. – <Teymur> yeddinci sinfi bitirib, sənət məktəbinə girmiş, oranı da müvəffəqiyyətlə bitirmişdi. M. Hüs …   Azərbaycan dilinin izahlı lüğəti

  • arxa — is. 1. İnsanın, heyvanın dalı, kürəyi, beli. Arxasına yükləmək. Arxasını çevirmək. Arxası üstə yerə gəlmək. – Qız arxası üstə uzanıb kitab oxuyurdu. N. N.. Tutulanların ikisinin arxasında iri şələ vardı. Ə. Vəl.. Arxa çevirmək – dal çevirmək, üz… …   Azərbaycan dilinin izahlı lüğəti

  • yeddilik — sif. Ölçüsü yeddi vahiddən ibarət olan, yaxud yeddi nömrəli. Yeddilik piltə. Yeddilik şüşə. Yeddilik taxta. – Yeddilik lampa işığında arıq bir qızın, heç nə ilə nəzəri cəlb etməyən uzunsov çöhrəsi meydana çıxdı. Ə. Ə.. // Yeddi xalı olan.… …   Azərbaycan dilinin izahlı lüğəti

  • yeddiillik — 1. sif. Yeddi il davam edən və ya etmiş. Yeddiillik səyahət. Yeddiillik fəaliyyət. // Yeddiillik bir müddəti nəzərdə tutan. Yeddiillik plan. // Yeddi il müddətində başa gələn. Yeddiillik məktəb. Onun yeddiillik təhsili vardı. 2. is. Təhsil… …   Azərbaycan dilinin izahlı lüğəti

  • Горадиз (город) — У этого термина существуют и другие значения, см. Горадиз. Город Горадиз азерб. Horadiz Страна Азербайджан …   Википедия

  • Семь красавиц (балет) — Семь красавиц Yeddi gözəl Сцена из постановки балета «Семь красавиц» 2010 года …   Википедия

  • Old Turkic language — Old Turkic Spoken in Central Asia Extinct by the 13th century Language family Turkic Southeastern Turkic (Uyghuric) Old Turkic …   Wikipedia

Share the article and excerpts

Direct link
Do a right-click on the link above
and select “Copy Link”